Onderwijs | Technasiumleerlingen bouwen zuinig

"Voor onze leerlingen is duurzaam al een standaardeis"

Frans Meerse is coördinator technasium aan het Almere College in Dronten. Zijn leerlingen zijn enthousiast aan de slag met de opdracht van Natuur en Milieu Federatie Flevoland: verduurzaam een bestaande woning.

Scroll naar beneden om het volledige artikel te lezen of

blader naar volgend artikel >>

In gesprek met Frans Meerse
coördinator Technasium Almere College Dronten


“Onze vijftig tweedeklassers van het technasium zijn druk bezig met het verduurzamen van tien koopwoningen in onze provincie. Eerst hebben ze daar onderzoek voor gedaan. Bijvoorbeeld door naar hun eigen huis te kijken: hoe duurzaam is dat en wat is nodig om dat te verbeteren? De gemaakte energiescans van tien woningen zijn op school toegelicht. Daar kunnen de leerlingen dan hun ideeën mee doorrekenen.

Onderzoeken en ontwerpen

Voor ons technasium op havo- en vwo-niveau is behoorlijk veel belangstelling. Leerlingen krijgen een vak Onderzoeken en ontwerpen en leren projectmatig werken. Ook ouders zijn er erg enthousiast over. We horen bij open dagen heel vaak: ‘Dat had ik vroeger ook wel willen doen!’ Ouders zien verder het belang ervan voor een goede aansluiting op het hbo of de universiteit. Daar denken achtstegroepers natuurlijk nog niet zo over na.

Al onze havo- en vwo-leerlingen krijgen in de brugklas trouwens het vak Onderzoeken en ontwerpen. In hun tweede jaar kunnen ze kiezen of ze daarmee verder gaan. Bij die jonge leerlingen is vooral het ontwerpdeel populair. In de bovenbouw zien we dat ze enthousiaster worden voor het onderzoeken.

Meesterproef

Dit jaar hebben we voor het eerst een eindexamenklas technasium, een havo-5 klas. Dat betekent dat ze een meesterproef gaan afleveren. In kleine groepjes moeten ze zelf op zoek naar een opdrachtgever, een expert en een begeleider vanuit een hbo of universiteit. En uiteraard begeleiden wij ze intensief vanuit school.

Ook in de onderbouw willen we trouwens dat leerlingen altijd aan de slag gaan met een onderwerp uit het echte leven, met een echte opdrachtgever. De opdrachten die we binnenkrijgen, zijn heel divers. De leerlingen moeten ook goed met de opdrachtgever praten om duidelijk te krijgen aan welke eisen het ontwerp moet voldoen en waar ze moeten beginnen met hun onderzoek. En bij die eisen zit altijd wel het aspect duurzaamheid. Eigenlijk gaan leerlingen daar inmiddels standaard vanuit, heb ik gemerkt. Dus dat is mooi.

"De frisse blik van onze leerlingen zet opdrachtgevers aan het denken"

Tien verduurzaamde woningen

De studenten zijn heel enthousiast, merkt Koelewijn. “Het is vooral heel motiverend om iets te ontwerpen dat echt uitgevoerd gaat worden. Eerst hebben ze hun eindontwerp gepresenteerd, zowel uitgetekend en als 3D-computerbestand. Daarmee zijn de praktijkleerlingen aan de slag gegaan met de bouw.”

Voor de circulaire gevel kozen de mbo-studenten voor houtskelet met een isolatie van katoen uit gerecyclede kleding. Aan de binnenkant komt kurk, aan de buitenkant houten rabatdelen. “Bij de nul-op-de-metergevel zit een dikke laag pirplaat tussen een bakstenen buitenmuur en een kalkzandstenen binnenmuur, de beste isolatie die er momenteel te krijgen is. Ook had dit groepje nagedacht over vloerisolatie en zonnepanelen op het dak. De traditionele gevel was gewoon kalkzandsteen van binnen en aan de buitenkant half baksteen, half rabatdelen, omdat je dat in Lelystad veel ziet, en ertussen glaswol”, vertelt Koelewijn.

Frisse blik

Natuurlijk komt er lang niet altijd iets uit waar een opdrachtgever iets aan heeft. Dat geeft ook helemaal niet. Maar de leerlingen leren er ontzettend veel van. Soms zet het een opdrachtgever wel aan het denken. Dan hebben die kinderen met hun frisse blik er toch voor gezorgd dat ze anders naar het probleem kijken. Ik ben dan ook weer heel benieuwd wat er voor ideeën uit de opdracht van de Natuur en Milieufederatie Flevoland gaan komen!"


‘Onze vijftig tweedeklassers van het technasium zijn druk bezig met het verduurzamen van tien koopwoningen in onze provincie. Eerst hebben ze daar onderzoek voor gedaan. Bijvoorbeeld door naar hun eigen huis te kijken: hoe duurzaam is dat en wat is nodig om dat te verbeteren? De gemaakte energiescans van tien woningen zijn op school toegelicht. Daar kunnen de leerlingen dan hun ideeën mee doorrekenen.


Onderzoeken en ontwerpen

Voor ons technasium op havo- en vwo-niveau is behoorlijk veel belangstelling. Leerlingen krijgen een vak Onderzoeken en ontwerpen en leren projectmatig werken. Ook ouders zijn er erg enthousiast over. We horen bij open dagen heel vaak: ‘Dat had ik vroeger ook wel willen doen!’ Ouders zien verder het belang ervan voor een goede aansluiting op het hbo of de universiteit. Daar denken achtstegroepers natuurlijk nog niet zo over na.

Al onze havo- en vwo-leerlingen krijgen in de brugklas trouwens het vak Onderzoeken en ontwerpen. In hun tweede jaar kunnen ze kiezen of ze daarmee verder gaan. Bij die jonge leerlingen is vooral het ontwerpdeel populair. In de bovenbouw zien we dat ze enthousiaster worden voor het onderzoeken.

“De frisse blik van onze leerlingen zet opdrachtgevers aan het denken"

Meesterproef

Dit jaar hebben we voor het eerst een eindexamenklas technasium, een havo-5 klas. Dat betekent dat ze een meesterproef gaan afleveren. In kleine groepjes moeten ze zelf op zoek naar een opdrachtgever, een expert en een begeleider vanuit een hbo of universiteit. En uiteraard begeleiden wij ze intensief vanuit school.

Ook in de onderbouw willen we trouwens dat leerlingen altijd aan de slag gaan met een onderwerp uit het echte leven, met een echte opdrachtgever. De opdrachten die we binnenkrijgen, zijn heel divers. De leerlingen moeten ook goed met de opdrachtgever praten om duidelijk te krijgen aan welke eisen het ontwerp moet voldoen en waar ze moeten beginnen met hun onderzoek. En bij die eisen zit altijd wel het aspect duurzaamheid. Eigenlijk gaan leerlingen daar inmiddels standaard vanuit, heb ik gemerkt. Dus dat is mooi.


Tien verduurzaamde woningen

Als technasium zijn we dus altijd op zoek naar interessante opdrachten. Vandaar dat we meteen enthousiast waren toen de Natuur en Milieufederatie Flevoland ons benaderde over het verduurzamen van bestaande woningen. We doen dit project samen met het technasium in Lelystad; zij gaan dezelfde tien woningen onder handen nemen. Sowieso werken we intensief samen met de Flevolandse technasia, plus die in Harderwijk. Elke maand komen we bij elkaar, en we doen vaak samen projecten.

Onze tweedeklassers hebben per groepje van drie of vier leerlingen een van de tien woningen gekozen voor hun onderzoek. Ze moeten daarbij trouwens niet alleen letten op energiebesparing, maar liefst proberen de woning helemaal energieneutraal te krijgen. Ook kijken ze naar circulair materiaalgebruik. Vervolgens maken ze een plan en een ontwerp, en uiteindelijk een maquette waarin alle verduurzamingsmaatregelen zichtbaar zijn. Daar hoort dan ook een flyer of vlog bij die alles uitlegt aan de woningeigenaren.


Frisse blik

Natuurlijk komt er lang niet altijd iets uit waar een opdrachtgever iets aan heeft. Dat geeft ook helemaal niet. Maar de leerlingen leren er ontzettend veel van. Soms zet het een opdrachtgever wel aan het denken. Dan hebben die kinderen met hun frisse blik er toch voor gezorgd dat ze anders naar het probleem kijken. Ik ben dan ook weer heel benieuwd wat er voor ideeën uit de opdracht van de Natuur en Milieufederatie Flevoland gaan komen!"